ในทุก ๆ วัน เรามักเห็นไรเดอร์ขับรถฝ่ารถติด ส่งอาหาร ส่งพัสดุ หรือรับส่งผู้โดยสารแข่งกับเวลา ภาพจำที่หลายคนมีต่ออาชีพนี้คือ “ต้องรีบ” และ “ต้องระวังตัวเอง” จนบางครั้งสังคมเผลอโยนภาระความปลอดภัยทั้งหมดไปไว้ที่ตัวไรเดอร์เพียงฝ่ายเดียว แต่ในความเป็นจริง ความปลอดภัยบนท้องถนนไม่ใช่เรื่องของคนคนเดียว หากเป็นผลลัพธ์จากพฤติกรรมของผู้ใช้ถนนทุกคน รวมถึงการออกแบบโครงสร้างพื้นฐานและการบังคับใช้กฎหมายด้วย
กรณีล่าสุดที่สะท้อนประเด็นนี้อย่างชัดเจน คือเหตุการณ์นักศึกษาชายวัย 22 ปี ขับรถยนต์ BMW พุ่งชนท้ายรถจักรยานยนต์ของไรเดอร์จนเสียชีวิต บนถนนบางขัน–เชียงราก จังหวัดปทุมธานี โดยจากการตรวจวัดแอลกอฮอล์ พบสูงถึง 93 มิลลิกรัมเปอร์เซ็นต์ ซึ่งเกินกว่ากฎหมายกำหนด และตำรวจแจ้ง 3 ข้อหา ได้แก่ ขับรถขณะเมาสุรา ขับรถโดยประมาทเป็นเหตุให้ผู้อื่นถึงแก่ความตาย และทำให้ทรัพย์สินผู้อื่นเสียหาย
เหตุการณ์นี้ชี้ให้เห็นว่า ต่อให้ไรเดอร์จะขับขี่อย่างระมัดระวังเพียงใด ก็ไม่สามารถป้องกันความเสี่ยงที่มาจากพฤติกรรมอันตรายของผู้อื่นได้ทั้งหมด โดยเฉพาะพฤติกรรม “เมาแล้วขับ” ซึ่งยังคงเป็นหนึ่งในสาเหตุสำคัญของอุบัติเหตุร้ายแรงบนท้องถนน เพราะลดประสิทธิภาพในการตัดสินใจ การตอบสนอง และการควบคุมยานพาหนะ
ไรเดอร์เป็นแรงงานที่ต้องอยู่บนท้องถนนตลอดหลายชั่วโมงต่อวัน จึงมีโอกาสเผชิญความเสี่ยงสูงกว่าคนทั่วไป ไม่ว่าจะเป็นอุบัติเหตุจากรถยนต์ที่ใช้ความเร็วเกินกำหนด คนขับที่ไม่เคารพกฎจราจร สภาพถนนที่อยู่ระหว่างก่อสร้าง แสงสว่างไม่เพียงพอ หรือแม้แต่สภาพอากาศที่ไม่เอื้ออำนวย โดยในข่าวเดียวกันยังระบุว่าจุดเกิดเหตุเป็นพื้นที่ที่มีการปรับปรุงถนน มีการเบี่ยงเลน และมีไฟส่องสว่างเพียงบางจุด ซึ่งล้วนเป็นปัจจัยเสี่ยงเพิ่มเติม
ดังนั้น การพูดถึงความปลอดภัยของไรเดอร์จึงไม่ควรจำกัดอยู่แค่การเรียกร้องให้ไรเดอร์สวมหมวกกันน็อก ขับไม่เร็ว หรือพักผ่อนให้เพียงพอเท่านั้น แต่ต้องขยายไปสู่ความรับผิดชอบร่วมของทุกภาคส่วน
ประชาชนในฐานะผู้ใช้ถนน ควรตระหนักว่าการตัดสินใจเพียงครั้งเดียว เช่น เมาแล้วขับ ขับรถเร็ว หรือใช้โทรศัพท์ระหว่างขับรถ อาจพรากชีวิตของใครบางคนที่กำลังทำงานหาเลี้ยงครอบครัวได้ ขณะเดียวกัน ภาครัฐต้องเพิ่มความเข้มงวดในการบังคับใช้กฎหมายจราจร โดยเฉพาะคดีเมาแล้วขับ รวมถึงพัฒนาโครงสร้างพื้นฐาน เช่น ถนนที่ปลอดภัย แสงสว่างเพียงพอ ป้ายเตือนชัดเจน และการจัดการพื้นที่ก่อสร้างที่ไม่เพิ่มความเสี่ยงแก่ผู้ใช้ถนน
ท้ายที่สุด ความปลอดภัยของไรเดอร์ไม่ใช่ภาระส่วนบุคคล แต่เป็นภาพสะท้อนของวัฒนธรรมความปลอดภัยในสังคม หากเรายังมองว่าอุบัติเหตุเป็นเพียง “เรื่องซวย” ของคนขับมอเตอร์ไซค์หรือแรงงานแพลตฟอร์ม เราอาจกำลังมองข้ามต้นตอที่แท้จริง นั่นคือระบบถนนที่ยังปล่อยให้ความประมาทของคนหนึ่ง กลายเป็นความสูญเสียของอีกคนได้ง่ายเกินไป
เพราะบนท้องถนน ไม่มีใครควรต้องแลกชีวิต เพียงเพื่อไปส่งออเดอร์ให้ทันเวลา
อ้างอิง: Thai PBS. นักศึกษาเมาแล้วขับ BMW พุ่งชนท้ายไรเดอร์เสียชีวิต ตรวจพบแอลกอฮอล์เกินกฎหมายกำหนด. https://www.thaipbs.or.th/news/content/505393